Xona Space Systems สตาร์ทอัพจากแคลิฟอร์เนีย เตรียมส่งดาวเทียม 6 ดวง ขึ้นไปกับจรวด SpaceX ภายใน ตุลาคม 2026 เพื่อเริ่มทดสอบ Pulsar ซึ่งบริษัทเรียกว่า ระบบระบุตำแหน่งความแม่นยำสูงเชิงพาณิชย์รายแรกที่เป็นทางเลือกแทน GPS ตามรายงานของ TechCrunch เมื่อ 9 ตุลาคม
เกิดอะไรขึ้น
ดาวเทียม 6 ดวงในรอบนี้แบ่งเป็น 2 กลุ่ม:
- 4 ดวง คล้ายต้นแบบที่ Xona ยิงขึ้นไปเมื่อปีที่แล้วเพื่อพิสูจน์เทคโนโลยี ใช้แพลตฟอร์มดาวเทียมของ Aerospace Labs
- 2 ดวง Xona สร้างเองทั้งหมดที่สำนักงานใหญ่ในเมือง Burlingame และจะเป็นฐานของกลุ่มดาวเทียม Pulsar ที่วางแผนไว้ 258 ดวง
เมื่อดาวเทียมขึ้นวงโคจรและผ่านละติจูดกลางราว 8 ครั้งต่อวัน บริษัทจะเริ่ม beta กับลูกค้าจริง โดยมี TimeBeat บริษัทอุปกรณ์จับเวลาอิเล็กทรอนิกส์ เป็นพาร์ทเนอร์นำร่อง ใช้ตรวจและแก้เวลาของอุปกรณ์ทั่วโลก
จุดต่างจาก GPS
- ความแม่นยำระดับเซนติเมตร เทียบกับระดับเมตรของ GPS
- สัญญาณแรงพอ ให้รับได้ในอาคารและในเมือง CEO Brian Manning เชื่อว่าแรงพอจะต้าน jamming และ spoofing
- ไม่ต้องมีนาฬิกาอะตอมราคาแพงบนดาวเทียม อาศัยวงโคจรต่ำและการสื่อสารกับแหล่งอ้างอิงเวลาบนพื้นโลกแทน
- เครื่องรับ GPS เดิมรับสัญญาณได้ ด้วยการแก้ซอฟต์แวร์ไม่มาก ซึ่งช่วยให้เข้าตลาดได้เร็ว
Xona ระดมทุนไปแล้ว กว่า 300 ล้านดอลลาร์ รวมถึง 20 ล้านดอลลาร์จาก U.S. Space Force และตั้งเป้าครอบคลุมเต็มรูปแบบใน สหรัฐฯ ยุโรป ญี่ปุ่น และเกาหลีใต้ภายในปี 2028 ยังไม่มีการพูดถึงไทยหรือเอเชียตะวันออกเฉียงใต้
แปลว่าอะไร
GPS และระบบคล้ายกันของยุโรป จีน และรัสเซีย ใช้ฟรีก็จริง แต่ ถูกรบกวนได้ง่าย และ แม่นไม่พอ สำหรับงานอย่างหุ่นยนต์ทำการเกษตรหรือรถยนต์ไร้คนขับ ช่วงหลังการรบกวนสัญญาณยังพบบ่อยขึ้นในพื้นที่ขัดแย้ง ทำให้รัฐบาลหลายประเทศเริ่มสนใจระบบสำรอง
มุมที่น่าสนใจคือ Manning มองว่า ตลาดจริงอยู่ที่ฮาร์ดแวร์ที่ขายปีละหลายพันล้านเครื่อง ไม่ใช่ตัวบริการ เพราะผู้ผลิตอุปกรณ์ต้องการตำแหน่งที่แม่นขึ้นอยู่แล้ว ถ้าอัปเดตซอฟต์แวร์แล้วได้ความแม่นเพิ่ม ก็เป็นจุดขายใหม่ทันที
นี่เป็นแค่ช่วงเริ่ม beta ดาวเทียมไม่กี่ดวงยังให้บริการต่อเนื่องไม่ได้ ความแม่นระดับเซนติเมตรและการต้านการรบกวนยังเป็นเป้าหมายที่ต้องพิสูจน์ในการใช้งานจริง
Pulsar ของ Xona คือความพยายามสร้างระบบนำทางเชิงพาณิชย์ที่แม่นและทนกว่า GPS ถ้าทำได้ตามเป้า จะเป็นโครงสร้างพื้นฐานสำคัญของรถไร้คนขับ หุ่นยนต์ และโดรนในอีกไม่กี่ปี